Wat voor stelsel is dit?
Een stelsel met een grote kern en een opvallende schijf met stof.
Het Sombrerostelsel valt op door een heldere bolvormige kern en een donkere stofband. Daardoor lijkt het stelsel op een sombrerohoed.
Je ziet een heldere kern met daaromheen een donkere band. Die band bestaat uit stof en gas dat licht blokkeert.
De animatie toont de vorm ruim in beeld, zodat kern, armen, staart, stofbanen of ringstructuur goed herkenbaar blijven.
Deze pagina legt Sombrerostelsel uit met een rustige animatie, kleurenuitleg en korte weetjes. Zo wordt duidelijk welke delen de kern, sterren, stofbanen, armen, ring, staart of actieve gebieden voorstellen.
Een stelsel met een grote kern en een opvallende schijf met stof.
De vorm is erg herkenbaar en helpt om stofbanden in stelsels uit te leggen.
De heldere kern, de donkere stofband en de platte schijf.
Het Sombrerostelsel ligt bijna van opzij voor ons. Daardoor zie je een dikke, heldere kern met een donkere rand van stof eromheen. Samen lijkt het op een Mexicaanse sombrero, de hoed met de brede rand.
De donkere band is een ring van stof en gas. Daarin ontstaan nog nieuwe sterren, maar veel minder dan in onze Melkweg.
In het midden zit een superzwaar zwart gat van ongeveer een miljard keer de massa van de zon. Dat is meer dan 200 keer zo zwaar als het zwarte gat in onze Melkweg.
In 2024 maakte de James Webb-ruimtetelescoop een infraroodfoto. Daarop is de heldere kern bijna verdwenen en zie je vooral een gladde ring van stof.
Het Sombrerostelsel staat in het sterrenbeeld Maagd, in het voorjaar laag in het zuiden. Met een verrekijker zie je een klein langwerpig vlekje. Met een telescoop zie je de donkere stofband als een dunne streep.
Let op de grote vorm van het stelsel, de kleur van de helderste gebieden en de donkere lijnen of leegtes. Geel en oranje wijzen vaak op oudere sterren of een heldere kern. Blauw wijst meestal op jonge hete sterren. Roze laat gaswolken en stervorming zien. Donkere banen zijn stof en gas die licht tegenhouden.